ÖRF - ADETLER
Duvak:
Gelin olacak kızın çeyizinin serilmesi
Horata:
Kına gecesi erkek tarafında yapılan içkili eğlence
Şeysena:
Gelin eşyasının damadın evine getirilmesi
Üçgünleme:
Düğünden sonra gelinin ona evine gitmesi
DEVREKTE
DÜĞÜN GELENEĞİ
Devrek ve yöresinde kahvede başlayan şerbet içme
töreni kız evinde ve oğlan evinde ayrı ayrı şölenler içinde
tamamlandıktan sonra,artık iki aile birbirine daha sık ziyaret
etmeye başlarlar,Düğün tarihi tespit edilir,iki taraf maddi ve
sosyal durumlarına göre birbirlerine ne alıp vereceklerini
karalaştırırlar.Kız tarafı genellikle çeyiz sandığı, oğlan
tarafı ise beşibirlik,küpe,inci,yüzük,bronş gibi takılar
alırdı.Bu arada yakınlara alınacak hediyeler de
düşünülürdü.Nişan ile düğün olana kadar geçen müddet içerisin de
Ramazan Bayramı isabet ederse,oğlan evi kız evine kızın giyeceği
bayramlığı, urba, ayakkabı,terlik vb,ile yiyecek çerez, şeker,
pasta gibi hediyeler,eğer Kurban Bayramı isabet ederse, sırtı
kınalanmış bir koç boynuzuna altın takarak gönderirdi.
Devrek ve yöresinde kız evi ile oğlan evi
arasında başlık veya ağırlık diye adlandırılan ve kızı büyük bir
para karşılığın da alma adeti yoktu.
Genel olarak 1 hafta devam edecek düğün ve
hazırlıkları Cuma günü başlar ve duvaktan sonra sonuçlanır.
Oğlan evi düğün sahibidir.
Düğün hazırlığının başında güveyi ve gelin
güvendikleri olgun birer arkadaşlarını sağdıç olarak
seçerler.Sağdıçlar dügünün başından sonuna kadar düğünün her
aşamasının en iyi şekilde örf ve adetlere uygun olarak
sonuçlanmasına yardımcı olurlar.
Düğün Cuma günü başlar.Düğün başlar başlamaz,
hazırlaklar tamamlandıktan sonra akşama oğlan evi tarafından;
kız evi akrabaları ve çevresi davet edilir.
Sağdıç ve oranın gençleri tarafından gelenlere
yol gösterilir, yiyecek servisleri yapılır. Geç vakitleri kadar
yenilir, içilir. Erkek köçekler eşliğin de oyunlar oynanır.
Aynı gece kız evinde geline kına yakılır,
hanımlar kendi aralarında eğlenirler.
Cumartesi günü gelini kızın arkadaşları oğlan
tarafından gelen urbalarla süslerler.Oğlan evinin geldiği
duyulunca gelin bir odaya kapatılır.Kaynana ile birlikte birkaç
kadın içeri girer.Gelini merdivenden erkek kardeşi elini tutarak
indirir.Böylece gelin oğlan evine götürülür.
Pazar günü gelini, tekrar süsleyerek bir köşeye
oturturlar.Kız ve oğlan tarafının yakınları, oğlan evine geline
bakmaya gelirler.Bu güne duvak denir.
Düğünün bitiminden üç gün sonra kız evi;damat ve
gelin başta olmak üzere oğlan evinde bulunanların tamamını ve
yakın akrabalarını sağdıçla birlikte yemeğe davet ederler.Buna
yumurta yeme denir.
HIDIRELLEZ ETKİNLİKLERİ:
Devrek ve civarında hıdırellez 6 Mayıs sabahı
erken saatlerin de bazı etkinliklerle karşılanır ve kutlanır.
Devrek çayının kıyısı boyunca insanlar toplanıp,
gezerler.Kimieri ırmağın kıyısına inip ev sahibi olmak
istediklerini belli etmek için taşları üst üste yığıp ev maketi
yaparlar.Evlenmeyi isteyen genç kızlar ağaçları kucaklayıp
hayalindeki kişileri düşünürler.Allahtan bunun gerçekleşmesini
dilerler.Bazıları ırmağı taşlayıp para atarlar.Köylerimiz de
hıdrellez günü çift sürmezler, uğursuzluk olacağına
inanırlar.Öğleden sonra insanlar eğlenmek amacıyla piknik
yaparlar.Nişanlı kızlara damat evinden hıdrellez kuzusu gelir ve
başına bir Osmanlı takılır.
Hıdrellezde hiç kimse yeşillik koparmaz, dallar
kırılmaz. Eski inanışa göre hıdrellez çarpabilirmiş.
Daha önceleri bilhassa köyler de mahalle
çocukları akşam olduğun da şarkılarla türkülerle ev ev gezilir
ve her evden yiyecek bir şeyler alınırdı.Toplanan yiyecekler bir
evde bir araya getirilip, pişirilecekler pişer, diğerleri de
sofraya konulup sabahlara kadar eğlenilirdi.Şimdi bu tür adetler
azalmaktadır.
SÜNNET DÜĞÜNLERİ:
Devrekte sünnet düğünleri çok güzel olur.Çocuğa
akşamdan kına yakılır.Gündüzün sünnet düğünü yapılır.Bazı
aileler mevlüt şeklinde davul zurna eşliğin de yaparlar.
Sünnet olacak çocuklar atlara bindirilip, davul
zurna eşliğin de dolaştırılır, gezdirilir.Atların ardından süslü
arabalarla çocuğun akrabaları, arkadaşları beraberin de takip
ederler.kameralara alanlar da olur.Bir iki saat gezdirildikten
sonra çocuk doktor yada ehil sünnetçi denilen kişilere sünnet
ettirilir.
ASKER UĞURLAMA:
Askere gidecek olan delikanlının gideceği gün
belli olduktan sonra canı çeken şeyleri söyler.Bunları annesi ya
da yakınları yaparlar.Onun istedikleri yerine getirilmeye
çalışılır.Gideceği gün uğurlama törenleri yapılır, büyüklerinin
ellerini öper.Gitmeden önce bazıları mevlüt okutur,bazıları
diğer arkadaşları ile yukarı da yaptırdığı yemekleri bir eğlence
içinde yerler.Beklenen an gelidiğinde terminal ana baba gününe
döner.aileler, dostlar.akrabalar uğurlamaya katılırlar.bu
uğurlamada davul zurna ekibi de hazır bulunur.Eğlence yapılır.
Asker adayı tüm sevdikleriyle vedalaşıp abraya bindiğin de araba
hareket eder,tam yoluna girmedin arabalar üç dört defa geriye
döndürülür.Arabanın arkasından su atılır.Bu dönme ve su dökmenin
anlamı abranın sular gibi hızlı yerine kazasız ulaşması ve
askerlerin aynı akıcılıkta geri dönmesine vesile olması içindir.
HACI UĞURLAMA:
Hacı adayları gitmeden önce hazırladıklarını
tamalarlar.Evlerin de mevlüt ya da kur an okuturlar. Hısım
Akralarla vedalaşılır helalaşırlar.Hareket günü geldiğinde tüm
tanıdıklar uğurlamaya gelir o gün kılınan öğle yada ikindi
namazından sonra tekbir ve kuranlar arasında coşkulu bur halk
topluluğu hacıları uğurlarlar.
DİNİ BAYRAMLAR:
Dini bayramlarımız Ramazan ve Kurban bayramıdır.
Bu bayramlardan bir gün öncesi arife denen Pazar kurulur bayram
için ihtiyaçlar giderilir.
Bayram sabahı erkekler bayram namazı kılarlar.
Namazdan sonra bayramlaşmalar yapılır.Sonra evlere dağılıp dost
ve akrabalarla bayramlaşılır.Evlere ziyaretler olur,her evde
yemek yenir. Kurban bayramında 1.gün Kurban kesimi
yapılır,bayramlar mahalle mahalle 3 gün yapılır.1.gün bayramı
olan kesimi ilk gün diğerleri 2. ve 3. günde kesebilir.Kurban
eti 3pay edilir. Bir parçası maddi iyi olmayanlara dağıtılır
Bayram için ev temizlikleri, tatlılar ve fırın
ekmekleri bir kaç gün içinde hazirlanir .
Kaynak: Devrek Kaymakamlık Sites